Güvercin Gerdanlığı

Yıkılan dağlar sevgilim Yıkılan dağlar. Kayaların yürek kadar büyümesi Ve oynaması yerinden. Çıktığın o yükseklik Ne söyledi sana, Rüzgâr kestiğinde yüzünü Bakışın acıdığında ne? Bir denize bakıyordun Dalganın bir özgürlük vaadi olduğu O sonsuzluğa. Keske diyordun Yanımda olsan Ama uzaksın! Tam o anda Yüreğimde çatlayan bir nar tanesi Sen! Ve baktım Uzak deyişine. Aramızda evet İki deniz Binlerce nehir var Buzulların rüyalara sızdığı Bir kıyı ve de. Taşların taş olduğu Ve adımların Her şeyden fazla tanrıya yöneldiği Bir dağ duruyor aramızda. O dağ oynadı yerinden. Ve binlerce elin göğe uzandığı O yüksekliken Vadilere Nar gibi çatlamış yüreğim Ve açıldığıyla kalmış. Dağlar sevgilim Dağlar Yürekte başlayan karlı bir gece Ve sönmeyen ateş Beraber duyduğumuz Çocukluk sesleri. Kahkahalar dağlardan yuvarlanırken Uğuldayan geçmiş Ve masmavi dolunay Kimi bekliyor dersin? Şimdi gidiyorsun Dağın hatırı var. Ve adımların Bir inancın tekrarlanması gibi. Kral yoluna dizilen Bütün makiler Tarih önce...

Bütün sözler Penceremden uçup gitti. Bana bakışın Kollarında uyuttuğun sabahlar Karışıp gitti rüzgâra. Şimdi zaman bölünüyor Geçmiş ve gelecek Artık kime ait, Hangimiz hangi yöne Belli değil. Sen uyurken Usulca kapattım kanatlarımı Sana verdiğim kalp Ve dokunduğun ten Şimdi bir güz ormanında Bir dala tünemiş Aşkı sayıklıyor Kapanan kapıları ve de! Bejan Matur aşk/olmayan

Çünkü bitmez acı. Vadileri geçiyoruz Ölüm konuşuyor. Ormanı geçiyoruz Ölüm konuşuyor Ve zirvesinde dağların Bir keder Gitmiyor bizden O kalp ağrısı. Küçük bir kız Mutlu bir karşılaşmadan söz ediyor Onun gözlerinde görüyorum Kar kuyularını. Annemle yürüyoruz Eskiden kalan acı Vadilerin ötesinden bakıyor bize. Salınan kavak ağaçları Karadut Ve karcııııı Aynı anda açmak için kalbimizi Karcııııı. Karadut ve kar kuyusu Hüznü yapan geçmiş Ve hatırlanan Parıltısı takıların. Kollarıma bakıyorum Boynuma Parıldayan o çocukluk anı Takışmış peşime gitmiyor. O uzak sabahında dağların Kavaklar salınıyor Ve üzüm kokuyor rüzgâr. Bağların hüznüne dalıp İnsan diyor annem Bir yerde yaşamakla İyiliği öğrenmeli, Taşa baktıkça mesela Dağa baktıkça Dokundukça dalına bir ağacın Görmeli iyiliği. Sonra küçük kız toprağa bakarak Bir şarkı sölüyor Sarışındı diyor Gülüyordu baktığımız ölü Çocuk değildi hayır Delikanlıydı. O gülüş yankılanıyor kayalıklarda Bir gölge artık Yok! Hangisi gerçek diyorum Bizim yürüdüğüm...

V. Bölüm Ölüme yüzen kolların Açtığı uzay Bir haritadır. İzlense Görülür insan. Akdeniz’de Bir dalga Korkuyu sürükler, İnadı sürükler Bir dalga. Kader kadar karanlık Sular. Senin bakışların Soluğun karanlık. Geldiğin Afrika Burada işte, Geride bıraktığın Asya İçinde beklemenin. Büyük dağları Sayıklardın, Uzun rüzgârları, Kayalıkları yoklayan Her kanadın İzindeydin. Bir çocukluk hevesi Başka yerler, Başka yerlerden Başlar yakınlık. Korku mu o an Sularda büyüyen? Derinlere inerken Yükselen insandan, Korku mudur? Huzurdur belki! Akdeniz’de Çırpınan kolların Senfonisi Notalardan değil Bakışlardan. Bir müziğin Yapamadığını Yıldızlar yapar. Bir müziğin Eksik bıraktığını Yıldızlar tamamlar. Aynı nefesi tüketiyoruz Daracık bir hücrede Bir oluyoruz. Çünkü bizden beklenendir Karışmak, Bir olmak Biçilendir bize. Çünkü aynıydık Yola çıkarken Yol oyaladı Ve dağıttı bizi. Ama aynıyız yine, Aynı havayı soluyan Ve aynı ölümle Ölen. Olmadı! Duyulmadı sesimiz. Varlığımız görülmedi. Şimdi bu ıssızlıkta T...

Bana dağları geri getirdiğini söyledin. Düşündüğün, sezdiğin dağları Orada tam şu anda Yürümekte olanları anlattın. Onlarla arandaki bağı. Acıma mı? Değil. Ama çocukluk gibi Seninle büyüyen Senden uzaklaşmayan. Orada On binlerin yürüyüşü Vadilerin derinliğinde Yürek gibi açılmış bir dağ. Gün doğuyor, Gece iniyor Ve biz biliyoruz zamanı. Gün doğuyor, Gece iniyor Ve biz sessiz yolcuları yeryüzünün Duyuyoruz acıyı. Ölüm dünyaya bırakılmış bir işaret. Ve dallar karanlıkta anlatıyor aşkı Ağlayışla. Ben kuytulardan gelen meczup adamları Hatırlıyorum İnanmış olanları Ve ağlıyorum. Senin omzuna yaslanmak Bir dağın tamamlanması. Senin omzuna yaslanmak Akmak bir vadiden. Evet en baştan başlayalım Adımlarımızın sessizliğinden Yüreğin toprağı duyuşundan ve de. Korku nedir Bizim sevincimiz karşısında? Korku nedir Bizim dağları açıklayan inadımız yanında? Şimdi zaman açılıyor önümde Günü ve geceyi eşitlemiş Bir kavim Geleceğe akıyor. Yıldız oluyor bir kavim. Şimdi kavuşmayı beklerken Gözyaşları için...

Kelimelerim  İki dağın arasında gidip geliyor. O inanmış kadın gibi Deli etekleri Taşları ezen. Bir yabancıyım  Kelimeler iki dağın arasında  Gurbet gibi bakıyorlar bana.  Öylesine gidip geliyorum  Gölgem yok  Ve güneş yaram benim  Hiç kapanmamış. Bejan Matur Son Dağ            Fotoğraf: Mart 2018 Antalya

Bir yanından ötekine gökyüzünün, dayayıp kara bir buluta dirseğimi, yazmak geliyor içimden, mahya gibi: " Ben o kadını çok sevmiştim. Olmadı, başaramadım, Özür dilerim. " Neydi yüzüme gözüme bulaştırdığım? Neyi eksik bıraktım? Bir şeyi beceremedim ama, bilemedim, neyi? Affedin, olmadı, kalmadı artık inancım. Sevginin kendisi yeter sanırdım. Mahya gibi yazmak geliyor içimden şimdi: "Yetmedi." Roni Margulies

Gökkuşağı gibi gelip kondu balkonun kenarına. Ne mor, ne yeşil, ne mavi. Hepsinin toplamı belki. Ya da bir düş. Ne işi var papağanın Üsküdar’da? Bakıştık. Süzdük birbirimizi. Uçup gitti sonra. Öğrendim sonra: Bir kafesten kaçmış ikisi, çoğalmışlar, uyum sağlamışlar buralara. Altunizade’de yer edinmişler kendilerine, meydan okumuşlar acımasız kargalara. Yine gelir diye bekledim. Anlatacaktım, Biliyorum , diyecektim, anlıyorum seni, renk vermiyor, dik tutuyorsun kuyruğu. Kandıramazsın ama beni, yabancıyım ben de buralarda senin gibi. Roni Margulies

Duyulmaz bir taksime kulak verir seyrek sakallı yaşlı bir kemankeş Oturur tek başına içer köşesinde. Bir yandan ölümü geçerken aklından; belleğiyle cebelleşir bir yandan. Tek tek yankılanır aklında çaldığı her nota. pırıltılı salonlar, şeffaf bir kadın, parkeler üzerinde süzülmesi ayaklarının. (Pera Palas’ta bir akşam…) gelir anımsatır kendini attığı her adım. Kaldırır kadehini, tokuşturacak bir kadeh arar. Bir kavis çizer kalkan eli havada. (Tokatlıyan’da o gece…) Dudaklarında ince bir tebessüm kalakalır öylece. Roni Margulies

Lebún dirgürmege canlar virürken Gözün katlüme her dem niyet eyler "Dudağın diriltmeye can verirken  gözün her an öldürmeye niyet eyler" *** Okunka öldügine gönül mürgi şad olur Kim perr-i tirún ile sıratı uçar geçer  "Gönül kuşu okunla öldüğüne mutlu olur.  Çünkü kuşun kanatlarıyla Sırat Köprünü uçarak geçer" *** Kabre iletdüm hayal-i halüni Daneyi iltür nite kim hake mûr "Karıncanın taneyi toprak altına götürmesi gibi beninin hayalini mezara götürdüm" *** Alup canını bir bûse virürsen Mesîhî bendene ni'me'l-bedeldür "Mesihi kölene bir buse verip canını alırsan ne güzel bir bedeldir" *** Dirligümde kılmadum hod hak-i payun kesbini Öldügümde basasın bari kadem sin üstine "Diriliğimde ayağının tozuna ulaşamadım.  Bari öldüğümde mezarımın üzerine ayak bas" *** Ey lebi mey-gun ölürse nar-ı hecrûnden Mesih Haşre dek anun mezarından gele buy-ı kebâb "Ey şarap rengi dudaklı sevgili ayrılığının ateşinden Mesîhî can verirse kıyamet...

Ateş gibi bir nehr akıyordu,  Rûhumla o rûhun arasından Bahs etti derinden ona hâlim,  Aşkın bu unulmaz yarasından. Vurdukça bu nehrin ona aksi,  Kaçtım o bakıştan, o dudaktan.  Baktım ona sessizce uzaktan,  Vurdukça bu aşkın ona aksi. Ahmet Haşim

Divan şiirinin temel mazmun çerçevesini âşık-maşuk arasındaki ilişki şekillendirir. Şiirlerde en fazla işlenen konuların başında, sevgili ve ona ait güzellik unsurlarıyla bunlara karşı âşıkların yaklaşımı gelmektedir. Divan şiirinde âşık, daima şairin kendisidir. Bu yüzden her şey sonuçta aşk ile ilgili görülür. Onun aşkı, mücerret güzelliğe duyulan bir aşktır. Âşığın gıdası üzüntüdür. Sevgiliden daima lütuf bekler. Sevgilisiyle asla bir araya gelemez. Onunla olan beraberliği daima hayalîdir. Âşık sevgilisinden beklediği ilgiyi görmek şöyle dursun, ondan daima işkence ve eziyet görür . Bu durum karşısında bile sıkıntılara tahammül etmesini bilen, hâline şükreden âşığın sevgilisine karşı olan aşkı daha da artar. Hatta sevgilinin sahip olduğu güzellik karşısında canını, ona verecek kadar cömerttir. Ancak o, bir türlü sevgiliden beklediği ilgiyi göremez. Sevgiliden daima ayrı kalır. Bu da âşık için bir ölümdür. Bu nedenle hayat ile ölüm arasında bir bocalayış içindedir. Ölüm, insanoğlun...

müteahhit çağında yaşıyoruz sevgilim  sana vaat edeceğim ev sıradan değil  göle bakmıyor diye pencerelere küsme  üzme beni tek katlı bir gülüş için  ismet özel hangi cesaretle "evet, isyan" diyerek başlatmıştı devrimi bu tüccarlar bu yörükler bu göçerler bu köçerler kavmini tanrı bile dökemedi sokağa o sokak ki iftira atıyor pezevenkler bir fahişenin aşkına paraya ve inşaata hamdolsun telifini rüşvetle ödedikleri bahçelerin yüzünü cumhuriyet gazetesine çevirdiklerinde içimde birlerce, onlarca, binlerce, yüzlerce, içim, içimde, birlerce, onlar, yüzler, cümle, binlerce küfürler olacak Bülent Parlak 

çarenin de insanı dermansız bıraktığı anlar vardır  delilerin yazları giydiği o serin palto gibi  peruktan, örtünmek icat eden bir general gibi mesela çarparak  kapısını gittiğim evlerin vahşetine benzemiyor  terk edilmek.  Üstelik bu saatte çıbanlar  "karşında kekelemeden konuşmak gibi" kudretli bir isteği anlamıyor  keşke diyorum  zalime dönüşüyor bütün kelimeler haklı olmak ne kadar korkunç  ağrıyan sırtlarıyla daktilo kadınlar takılıyor aklıma  evden çıkarken bir öğune yetmeyecek bıraktığım para.  gramofon avratlar telaşla söylerken şarkıları gülsem, karşımda gülmeyecek kimse yok çünkü ben ardından üzülecek değil  unutulacak adam olarak yaratılımış bir aşiretin  uzak şehirlerdeki başı dik şubesiyim  içim, karla karışık bir gece ki ne karanlık, ne sabah  başımda çok satacak bir endişenin müşterileri  gözlerimi kapatıp bağırıyorum  beni öldürenler bir adım öne çıksın! diye  duvardaki tablo susuyo...

Esįrį Fermāyed  [Gazel 91] Bir gice tā śubĥ olınca cānum aŋdum aġladum Yana yana fürķat ile cānum aŋdum aġladum Bāġ bustānda dem-ā-dem Ǿişret idüp yār ile Źevķ u şevķ ile śafā seyrānum aŋdum aġladum Rūz [u] şeb yārān ile śoĥbetler idüp dāǿimā Ol ezelki itdügüm devrānum aŋdum aġladum Ġurbet iķlįmine düşdüm ayrılup yārdan dirįġ Ĥasret ile āh idüp efġānum aŋdum aġladum Bį-kes ü bį-çāredür şimdi Esįrį dostlar Mıśr-ı dil Yūsuf ya'nį Ken'ānum aŋdum aġladum Esįrį Fermāyed [Gazel 93] Āh ezelki demleri devrānı aŋdum aġladum Gözlerümden yaş aķup yārānı aŋdum aġladum Ĥasretā bu nār-ı fürķat yaķdı cān u cigerüm Seyl olup gözden aķan bārānı aŋdum aġladum Ķanı şol demler k’iderdük dostlar ile śoĥbeti Anlar ile itdügüm seyrānı aŋdum aġladum Vaŧanumda şevķ ile çün şādumān idi göŋül Ġama düşdi bu dil-i vįrānı aŋdum aġladum Çoķ cefā ķılduŋ bize [sen] ĥadden aşdı iy felek Ĥaddi yoķ ġāyātı yoķ oranı aŋdum aġladum Esįrį Fermāyed  [Gazel 110] Kimseden hįç görmedüm mihr [ü] vefā dünyāda ben Şā...

Ķuluŋ işi güci dāǿim ķuśūrdur Senüŋ ismüŋ ile şānuŋ ġafūrdur Baġışla śuçumuzı luŧfuŋ ile Daħı ķurtar Ǿaźābdan fażluŋ ile Ǿİnāyet ķıl bize sensin teālā Ħalāś eyle belādan yüce Mevlā Żaįf ü dil-şikeste ħasteyem ben Naĥįf ü beste vü dem-besteyem ben Dükendi gözlerümden yaş ile ķan Gözüme uyħu gelmez oldı bir ān Dün ü gün zārilıķla dirüm Allāh Giçüpdür ömrimüz āh ile her gāh Bilüm bükildi kaddüm nūn oldı Gözüm giryān ü baġrum ħūn oldı Bilürsin yā İlāhį sen firāķum Dil ile şerĥ olınmaz iştiyāķum Nedür bilmem ki bu derdüŋ Ǿilācı Ki hįç yoķdur cihānda bundan acı Cihāna ķopısar bir gün ķıyāmet Bizüm başumıza her gün ķıyāmet Adūnun cevri žulmi cāna giçdi Daħı ķahrı vü zehri ĥadden aşdı Ne cevr itdi cihānda baŋa düşmen Ħuśūśā kim bilürsin saŋa düşmen Benüm ĥālüm saŋa rūşen degül mi Benüm seyrānuma il şen degül mi Disem ġayrılara ĥālüm ĥikāyet Ki ķorķaram idem senden şikāyet MuǾįn ismüŋ bize dāfiǾ degül mi Ġażabdan raĥmetüŋ vāsiǾ degül mi Eger derdimüze olmazsa dermān Ki Azrāile bāri eyle fermān ...

Aşk âteş-i kîn ile olup germ Dedi ne gerek bu sözlerin nerm Katl etme degil midir murâdın El-ân elinde zulm ü dâdın Gûyâ ki bu sözle fikr-i cânân Gönlümden olur mı zerre pinhân Korkutmağa düşme bî-mahaldir Vuslat dediğim benim eceldir Salt bende degil bu fikr-i cânân Ölsem de giyâhım eyler efgân Bu çâhda ney bitip serâser Uşşâka gam-ı firâk söyler Gitmez bu hevâ dimâğımızdan Bu dûd çıkar ocağımızdan Gam meş’alidir bu sönmek olmaz Cân vermek olur da dönmek olmaz Şeyh Galib

MÜSEDDES I 'Aceb mi baht-ı siyahım-çün āh u' vāh ederim  Anıñ şikayetini yāre dād-hāh ederim  Hücum-ı hasreti gör bense gah gah ederim  Gehi ġarik-i tahayyür gehi şināh ederim "Gören şanır ki şafādan semā'-ı rāh ederim  Döner döner baķarım kūy-ı yāre āh ederim" II Benim firākıñ ile dil-şikest olan 'āşık  Hāyal-i hüsnün ile büt-perest olan 'aşıķ Mişāl-i secde düşüp hāke pest olan 'aşıķ  Fenā-yı aşk ile bi-pā vü dest olan 'aşıķ "Gören şanır ki şafādan semā'-ı rah ederim  Döner döner baķarım kūy-ı yāre āh ederim" III Firāz-ı 'arşa çıkar āh vāhımız her şeb  Nedir bu 'alem-i firķatde çekdigim yā Rab Bu muydu hilķatimizden bizim 'aceb matleb  Göñül gezer ser-i kūyunda muzțarib kāleb  "Gören şanır ki şafādan semā'-ı rāh ederim  Döner döner baķarım kūy-ı yāre āh ederim" IV Firāķı canıma geçdi o şūh-ı gül-bedenin  Figānım ile pür oldu derūnu meykedeniñ Ķarārı kalmadı hayfā dil-i elem-zedeniñ  Ne özge çillesi var [hecr...

I Beni hicrān ile dil-ḫaste vü zār u giryān Bıraġıp gitdi o bı ̇̄-raḥm u mürüvvet el-ān Āteş-i ḳahr ediyor cism-i niżārım sūzān Lebime geldi mülākāt ümı di ile cān ̇̄ Bir ṭarafdan elem-i cism ü ża‘ı ̇̄f ü ḥayrān Bir ṭarafdan da hücūm etmede ża‘f-ı hicrān DÎVÂN  Bāri yā Rab ten-i efsürdemi bı ̇̄-cān eyle Beni ḫāk eyle raḳı bānımı ̇̄ ḫandān eyle II Aġla eydı de hemān ġayrı ne kārıñ vardır ̇̄ Giryeden ġayrı bu ‘ālemde ne vārıñ vardır Aġla kim elde hemān nāle vü zārıñ vardır Aġla aġla ki o zālim gibi yāriñ vardır Mest ol ḫūn-ı ciger iç ki ḫumārıñ vardır Ṣanma bı ̇̄-çāre seniñ yār u ararıñ vardır Künc-i ḥasretde enı si̇̄ ñ kederiñdir ancaḳ Saña hem-derd olan eşk-i teriñdir ancaḳ III Düşdügüm dem reh-i hicrāna perı şān gezerim ̇̄ Kendi kendimden o demden beri yoḳdur ḫaberim Bend edeli ser-i gı sūsuna tār ̇̄-ı naẓarım Ejder-i aşḳ urup pāreledi tā cigerim Ṣanma ḳandır bu gözümden dökülen eşk-i terim Dı deden geldi derūnumdaki zehr ̇̄-i kederim Hānmān-ı dilimi yaḳdı ḫarāb etdi firāḳ...

I Añladım cevriñe pāyān u nihāyet yoḳdur  Bende de ẕerre ḳadar ṣabra liyāḳat yoḳdur II Kıldıġın gün nigehiñ āfet-i dı n ü ̇̄ ı mān ̇̄ Kākülüñ eyledi kālā-yı şuʻūrum tālān  Ḥālime ṣoñra cihān ḫalḳını etdiñ ḫandān Ne o fitne ne bu bı ̇̄-gāne teġafül el-ān Bu tecāhüllere hep şimdi nedir bā’is̠olan Bir gün ġarażıñ ḳatlim ise ḳıl fermān Niçe bir ‘āşık-ı nā-çāra bu kec-ṭavr u edā Merḥamet ḳanda be-hey ḫusrev-i iḳlı ṁ̄ -i cefā III Ġam-ı ‘aşḳıñla beni ‘āleme rüsvā etdiñ ‘Aḳl u nāmūsumu temkı nimi yaġma etdiñ ̇̄ Aşḳ nāmında bir āşüfteye hem-pā etdiñ Reh-i kūyuñ şaşırıp bādiye-peymā etdiñ Sūziş-i cānı dönüp nār-ı tecallā etdiñ  Ṣubḥ-ı vaṣlı şeb-i hicrānda ı mā etdiñ ̇̄ “Len-terānı ”̇̄yle edip ṣoñra yine ‘atf-ı ḫitāb  Eylediñ ‘āşıḳı biñ nāz ile zār u bı ̇̄-tāb IV Öyle mest-i elem oldum ki şu‘ūrum yoḳdur  Neylesem ẕerre ḳadar şevḳ ü sürūrum yoḳdur Zülf-i dildār hevāsıyle ḫużūrum yoḳdur Baña luṭf eyle deyü ḳudret-i zūrum yoḳdur Gerçi icrā-yı şikāyetde ḳuṣūrum yoḳdur ...